Wigilijny karp - tradycyjna potrawa na bożonarodzeniowym stole (przepisy)

Wigilijny karp - tradycyjna potrawa na bożonarodzeniowym stole (przepisy)

Tradycyjnie karp jest wręcz obowiązkowym składnikiem wigilijnej rodzinnej wieczerzy w naszym kraju. Ale czy wiecie, że ta tradycja nie jest wcale tak stara, jak nam się wydaje? Wigilijny karp to bowiem "wymysł" z czasów... PRL-u i zastąpił wcześniej podawane w święta znacznie bardziej szlachetne ryby.

 

Karp pojawił się na ziemiach polskich prawdopodobnie za sprawą czeskich cystersów około XII wieku. To oni założyli pierwsze na ziemiach polskich hodowle karpi niedaleko osławionego dziś Milicza. Na początku XX w. w Polsce karp był powszechnie spożywany  głównie przez Żydów i bardzo ceniony. Przy całej swej ówczesnej popularności nie był jednak kulinarnym symbolem Wigilii świąt Bożego Narodzenia, choć oczywiście nie brakowało domów, w których oprócz bardziej tradycyjnego wigilijnego szczupaka czy sandacza pojawiały się inne ryby, w tym karp.

Mało kto wie, ze tradycja spożywania karpia na wigilijnej wieczerzy jest stosunkowo młoda i sięga czasów PRL. Zapewnienie stałych dostaw do sklepów Centrali Rybnej było w praktyce nierealne, wymyślono więc hasło „Karp na każdym wigilijnym stole w Polsce”, bo uszczęśliwić obywateli raz w roku było łatwiej niż na co dzień. Obywatele zaś – z braku innych rybnych perspektyw – cieszyli się z możliwości kupienia ryby przed świętami.

 

KARPIA ALBO SIĘ LUBI, ALBO... NIE

Karp ma bardzo wyrazisty, mniej lub bardziej mulisty smak, który nie każdemu przypadnie do gustu. Stąd zwykle rodzi skraje odczucia – ale się go lubi, albo nienawidzi. W rzeczywistości smak ryby w dużej mierze zależy od sposobu hodowania. Masowe „produkcje” ryby nastawione na szybki zysk, nie sprzyjają delikatnemu smakowi mięsa. Jednak nawet ryba zakupiona z masowej hodowli może być smaczna i aromatyczna, wystarczy zastosować jeden ze sposobów na usunięcie "mulastego" posmaku:

  • Wyfiletowaną rybę moczymy przez noc w mleku lub maślance, a następnie zmywamy jej nadmiar i osuszamy papierowym ręcznikiem
  • Innym sposobem jest obłożenie kawałów ryby solidną porcją cebuli lub plasterkami cytryny. Tak przygotowana rybę możemy pozostawić w lodówce na dwa dni. Po tym czasie rybę oczyszczamy z cebuli lub cytryny i przygotowujemy jak zwykle.

 

W przedświątecznej sprzedaży dostępny - poza tradycyjnym karpiem z łuską - jest również lustrzeń zwany karpiem królewskim, który uważany jest za najsmaczniejszy z gatunków karpia. Po obróbce termicznej mięso jest białe i kruche, delikatne w smaku, dość tłuste, o grubych, łatwych do usunięcia ościach. Wadą może być "mulisty" posmak i zapach, jednakże jest on łatwy do usunięcia po dokładnym wypłukaniu ryby.

Możliwości kulinarnych, jakie otwiera karp jest mnóstwo. Oczywiście najbardziej popularną wersją jest karp smażony sauté - w mące lub bułce tartej.  Nie mniej popularny jest karp w galarecie - przygotowywany z rodzynkami po żydowsku czy pieczony. Często możemy go spotkać w popularnej wigilijnej potrawie - rybie po grecku, kulebiakach czy zapiekanego w cieście z warzywami.

 

PRZEPIS: WIGILIJNY KARP MARYNOWANY W CEBULI I MAJERANKU

Karp marynowany w cebuli i majeranku Karp marynowany w cebuli i majeranku

Karp wykonany w ten sposób jest przepyszny, aromatyczny i co najważniejsze pozbawiony posmaku mułu. Ma też inna ważna zaletę... można go przygotować rano a przed samą wieczerzą wigilijną tylko włożyć do piekarnika oszczędzając sobie pracy.

Składniki:

  • - karp w całości (około 1,5 kg)
  • - 4 duże cebule
  • - majeranek
  • - sól, pieprz do smaku
  • - mąka do obtoczenia
  • - masło klarowane do smażenia
  • - 100-150 g zimnego masła

 

Sposób przygotowania:

Dwa dni przed Wigilią czyścimy i patroszmy karpia. Wycinamy dzwonki lub płaty. Kawałki mięsa umieszczamy w szczelnym pudełku przekładając obficie plasterkami cebuli oraz posypując z jednej strony majerankiem. Pozostawiamy w chłodnym miejscu na 48h. Po tym czasie płaty karpia obustronnie solimy i pieprzymy oraz obtaczamy w mące. Smażymy na rozgrzanym maśle klarowanym. Przed podaniem karpia umieszczamy na blasze wyłożonej papierem do pieczenia. Na każdym kawałku ryby kładziemy kilka wiórków zimnego masła. Pieczemy w 150 stopniach C przez 10-15 minut.

 

PRZEPIS: ŚWIĄTECZNE FILETY Z KARPIA ZAPIEKANE A'LA RYBA PO GRECKU

Rybka zapiekana a'la grecka Rybka zapiekana a'la grecka

Pyszna i efektowna "karpiowa" wersja tradycyjnej ryby po grecku, zapieczonej i serwowanej na ciepło. Nieskomplikowana i szybka w wykonaniu, może być gwiazdą świątecznego stołu.

 

Składniki:

  • - 3-4 filety z karpia
  • - 2 średnie marchewki
  • - pół selera
  • - korzeń pietruszki
  • - zielona część pora
  • - ciasto francuskie
  • - żółtko do posmarowania ciasta
  • - masło klarowane do smażenia
  • - sól, pieprz, suszona natka pietruszki, liść laurowy, ziele angielskie

 

Karp zapiekany a'la ryba po grecku Karp zapiekany a'la ryba po grecku

Sposób przygotowania:

Filety oprószyć z jednej strony solą, czarnym pieprzem i obficie suszoną natką pietruszki. Smażyć na rozgrzanym maśle, po przyprawionej stronie. Drugą stronę filetów z karpia doprawić analogicznie na patelni. Przesmażyć na złoto i ostudzić.

Warzywa umyć. Marchew, pietruszkę i seler zetrzeć na tarce o dużych oczkach. Por drobno pokroić. Warzywa przesmażyć na maśle klarowanym. Następnie podlać niewielka ilością wody, dodać ziele angielskie, liść laurowy i dusić do miękkości. Doprawić do smaku solą i pieprzem.

Ciasto francuskie rozwinąć. Ułożyć na nim warstwę warzyw formując je w kształcie ryby. Na warzywach układamy filety utrzymując kształt ryby. Na rybę nakładamy druga warstwę warzyw. Rybę zawijamy w ciasto francuskie. Formujemy kształt ryby. Płetwę ogonową formujemy widelcem. Ciasto smarujemy żółtkiem. Robimy oko z ziela angielskiego. Pieczemy w 215 stopniach przez 20 minut. Dorabiamy płetwę brzuszną z listka laurowego.

 

Przydatne produkty

Przeczytaj również

Przydatne produkty

ZAMÓWIENIA TELEFONICZNE
Pon.Pt.: 8.00 - 16:00

+48 601 900 967

Zapisz się do newslettera

odbierz rabat 10% na pierwsze zakupy!